Op het platform van een militaire vliegbasis bij Dublin stonden donderdagavond drie mannen voor de camera's: Steve Witkoff, Jared Kushner en Volodymyr Zelensky. Hun nieuws was dat Europa bij de volgende gespreksronde met Rusland aan tafel komt. Een paar uur eerder had het Kremlin beelden uitgezonden waarop Vladimir Poetin dezelfde twee Amerikanen vertelde dat er voor Rusland maar één grens bestaat, de staatsgrens. En op dezelfde dag schreef hun baas in Washington over de andere oorlog: "We hebben geen deal met Iran nodig."

Wat Poetin voor de camera zei

Het Kremlin begint zulke gesprekken gewoonlijk achter gesloten deuren. Donderdag zond het een lange openingswisseling uit, meldt AFP. Het was volgens Reuters de tiende ontmoeting tussen Witkoff en Poetin, en de boodschap was voor publiek bedoeld.

Op twee punten gaf Poetin niets weg. De grens die een akkoord vastlegt, omvat voor Moskou de vier regio's die het in 2022 annexeerde en nooit volledig controleerde. Buitenlandse troepen in Oekraïne na een bestand noemde hij een legitiem doelwit; hun komst zou de oorlog voortzetten. Een dag eerder had hoofdonderhandelaar Vladimir Medinski het op de staatstelevisie korter gezegd: ''Waar de voet van de Russische soldaat is gezet, dat is van Rusland''. Reuters tekent daarbij aan dat Rusland dit jaar geen grote terreinwinst boekte en dat Moskou een tijdelijk bestand afwijst.

Eén concreet aanbod lag er wel: een gezamenlijke Russisch-Oekraïense humanitaire missie in de frontstad Kostjantynivka, naar het model van Olesjky eind oktober, met vijf dagen om het gebied te ontmijnen. Rusland claimde de stad in de zomer te hebben ingenomen, Oekraïne zegt dat er nog wordt gevochten. Zelensky-adviseur Dmytro Lytvyn waarschuwde dat Rusland onder dekking van zo'n operatie troepen wil aflossen. Het Kremlin zegt dat de Amerikanen het voorstel steunden. Een Amerikaanse bevestiging daarvan ontbreekt.

Drie lezingen van één gesprek

Over wat er achter die deur gebeurde, bestaan drie versies. Witkoff sprak op het vliegveld Vnoekovo van vooruitgang en een nieuwe ontmoeting, zonder datum of plaats. AFP concludeerde dat Poetin op geen van zijn harde eisen toegeeft. Kremlin-adviseur Joeri Oesjakov noemde het gesprek nuttig en meldde dat Rusland de gezanten had gezegd dat de NAVO niet verder kan uitbreiden.

In Dublin kwam daar een vierde bij. "Beide partijen hebben nu ingestemd met uitbreiding van de volgende ronde met onze Europese partners," schreef Kushner op X. Zelensky formuleerde het voorzichtiger: het is belangrijk dat Europa rechtstreeks in het onderhandelingsteam zit. Moskou bevestigde niets. Vrijdagochtend zei Oesjakov dat de Europeanen "met alle middelen" proberen aan te schuiven, maar eerst moeten kiezen tussen vrede en voortzetting van de oorlog. Woordvoerder Dmitri Peskov had al gezegd dat Europa eerst een vertegenwoordiger moet aanwijzen en vergeleek de Europeanen met ruziënde spinnen in een pot.

Wat vaststaat is kleiner. Er komt een volgende ronde, en in Abu Dhabi is een gevangenenruil afgesproken die Zelensky de grootste van de oorlog noemt. Een aantal is niet bekendgemaakt.

Wie spreekt er voor Europa?

Die spinnen zaten donderdag in Dublin, waar een kleine vijftig Europese leiders bijeen waren. De Estse premier Kristen Michal en EU-buitenlandchef Kaja Kallas vinden dat Raadsvoorzitter António Costa en Kallas zelf namens Europa spreken. De Franse president Emmanuel Macron wil eerst een "heldere en eensgezinde visie". Bondskanselier Friedrich Merz wijst op het trio Duitsland, Frankrijk en Groot-Brittannië, eventueel aangevuld met Italië en Polen. Voor Nederland maakt dat verschil: bij Merz zitten alleen de grote hoofdsteden aan tafel, bij Michal spreken de instellingen namens alle 27. Welke kant Den Haag kiest, staat in geen van de bronnen.

Belangrijker dan de naam op het bordje is de agenda. Kushner schreef dat Europa aanschuift om "de bredere naoorlogse Europese veiligheidsregelingen" te bespreken naast het grondgebied. Een bron in de Russische delegatie zei tegen Reuters dat de Oekraïense regeling ondergeschikt is aan het hoofddoel, een veiligheidsarchitectuur voor het hele continent. Volgens Axios heeft Washington Moskou gevraagd daarvoor een voorstel in te dienen.

Hier zit de kern van deze week. Alle partijen zeggen dat Europa erbij hoort, en elk bedoelt een ander gesprek in een andere volgorde. Moskou wil eerst de veiligheidsorde en geen bestand. Commissievoorzitter Ursula von der Leyen wil eerst een bestand en dan pas dat bredere gesprek. Costa zei in Dublin dat er "geen reden is om het wiel opnieuw uit te vinden", omdat Rusland het bestaande kader zelf heeft gesloopt. Europa krijgt een stoel aangeboden aan een tafel waarvan het de agenda afwijst.

NAVO-chef Mark Rutte trok de grens waar Moskou wil beginnen. Russische zeggenschap over NAVO-besluiten wees hij tegenover AFP af, en de Russische eisen van vóór 2022 noemde hij onaanvaardbaar. Of vrede dichterbij is gekomen? "Heel moeilijk te zeggen."

Terwijl er gepraat werd

In de nacht na Abu Dhabi vuurde Rusland volgens Oekraïense opgave raketten en 123 drones af, waarvan 73 met straalaandrijving. Premier Koretsky meldde schade in acht regio's, vooral aan energie en transport. In Kyiv raakte een drone een flat van negen verdiepingen; een vrouw van 44 kwam om. Rusland zegt in de hoofdstad een dronefabriek te hebben getroffen, Oekraïne spreekt van een bouw- en productiebedrijf.

Zelensky gaf in Dublin het cijfer waar de winter om draait: sinds begin november ruim 310 aanvallen op energie-installaties en bijna 700.000 huishoudens zonder stroom. Ook dat is Oekraïense opgave. De schaarste loopt twee kanten op. Volgens lokale Russische functionarissen, geciteerd door Reuters, zijn de brandstoftekorten in Russische regio's deze week teruggekeerd na drone-aanvallen op raffinaderijen.

Daar kwam Starshield bij. Zelensky zei dat de snelheidsbeperking van 161 kilometer per uur op het satellietnetwerk al dagen terug is, waardoor Oekraïense interceptors Russische drones niet bijhouden. Hij noemt het systematisch en vraagt Washington om opheldering. Op 24 oktober was de dienst volgens Kyiv nog volledig hersteld. Elon Musk stelde eerder dat Starshield eigendom is van en wordt beheerd door de Amerikaanse overheid. De EU noemt de berichten, indien waar, onaanvaardbaar. Een verklaring van de Amerikaanse regering ontbreekt in de geraadpleegde bronnen.

Geen deal nodig, zegt Trump

Over de andere oorlog was Trump donderdag kort. "We hebben geen deal met Iran nodig. Die dagen zijn allang voorbij," schreef hij op Truth Social. "We hebben hun geld, honderden miljarden dollars, en we hebben hun Straat." Vicepresident JD Vance, die de gesprekken met Iran leidde, moet zich voortaan op misdaad en corruptie in Democratisch bestuurde steden richten. Het bedrag lichtte Trump niet toe.

De draai is scherp. Eerder deze week zei Trump nog dat de Qatarese bemiddeling vorderde. Volgens The Wall Street Journal had Vance zelf om een ontmoeting met de Iraanse veiligheidsfunctionaris Mohsen Rezaei gevraagd, met goedkeuring van Trump; Trump zegt volgens Reuters dat hij daar geen opdracht voor gaf. Vance had de Republikeinse nederlaag bij de midterms van 3 november aan de oorlog geweten. Minister Marco Rubio zegt dat Washington geen haast heeft, omdat het in de Straat van Hormuz de overhand zou hebben.

Geen deal betekent bij Trump geen toezegging van rust. In twee interviews, aangehaald door Middle East Eye, zei hij dat Saoedi-Arabië, de Emiraten, Qatar en Koeweit hem vragen het "een tijdje te laten zoals het is", dat hij niet weet of hij het daarmee eens is, en dat hij zonder aarzelen zou toeslaan, "mogelijk nu al". De VS zouden de Golf "volledig controleren".

Vrijdagochtend claimde de Iraanse Revolutionaire Garde het tegendeel. Een LPG-tanker zou in de Straat op een zeemijn zijn gelopen terwijl hij met Amerikaanse luchtdekking voer. En een Amerikaanse radarinstallatie in Bahrein zou zijn vernietigd, als vergelding voor een aanval op een zendmast in het Iraanse Sirik die niemand heeft opgeëist. Beide claims komen alleen van de Garde zelf; een reactie van het Amerikaanse leger of van Bahrein ontbreekt. Het Iraanse ministerie van Buitenlandse Zaken waarschuwde daarnaast dat elk land dat de VS steunt, ook met marineschepen of logistiek, als deelnemer aan de agressie geldt. Landen noemde het niet, maar de omschrijving past ook op Europese staten met schepen in de regio.

De rem komt van elders. Anwar Gargash, adviseur van de president van de Emiraten, zei dat de regio zich moet voorbereiden op "een lange periode van onzekerheid". In Israël waarschuwde Gadi Eisenkot, de rivaal van demissionair premier Benjamin Netanyahu, schriftelijk tegen niet-urgente militaire stappen tijdens de overgangsperiode. Dat volgde op berichten in Israëlische media dat Netanyahu Iran wil aanvallen tegen het advies van zijn legertop in.

Volgende halte Shenzhen

De agenda voor de komende week ligt vast. Vrijdag vergaderen de 27 EU-leiders over de financiering van militaire steun. Op 18 en 19 november volgt de APEC-top in het Chinese Shenzhen. Daar zetten Poetin en Trump volgens Oesjakov hun gesprek over Oekraïne voort, en komt er voor het eerst een ontmoeting van de leiders van Rusland, de VS en China. Het Witte Huis heeft die opzet in de geraadpleegde bronnen niet in dezelfde woorden bevestigd.

Gastheer Xi Jinping zette donderdag alvast zijn eigen punt neer. De hereniging met Taiwan "moet en zal" er komen, zei hij bij een herdenking in Beijing. Geweld noemde hij niet, wat een week voor de top ook gewoon gastheerschap kan zijn. Taipei wees de uitspraak af.

Na drie dagen diplomatie wordt het uitblijven van een akkoord in beide oorlogen als toestand behandeld. In Oekraïne bestaat de vooruitgang uit een gesprek over wie er aan tafel zit; rond Iran is het beleid dat er geen tafel nodig is. In beide gevallen gaat het geweld door, deze winter te meten in huishoudens zonder stroom en schepen in de Straat.

Europa heeft een stoel die Moskou nog niet heeft toegezegd, Iran is zijn Amerikaanse gesprekspartner kwijt, en de eerstvolgende tafel waaraan Poetin en Trump elkaar spreken staat in China, zonder Kyiv en zonder Brussel.

Bronverantwoording.

Dit artikel is gebaseerd op berichtgeving van 11 tot en met 13 november 2026 van AP, AFP en Reuters (deels via overnames, omdat BBC, The Guardian, The Hindu, France 24, Al Arabiya en Al Mayadeen niet rechtstreeks toegankelijk waren), Kyiv Independent, Ukrinform, Interfax-Ukraine, Euronews, The Moscow Times, TASS, Newsweek, Axios, CNBC, NBC, CNN, Middle East Eye, Anadolu, Ynet en Times of Israel. Uitspraken van het Kremlin komen van TASS en Russische functionarissen en zijn als claim weergegeven. Niet onafhankelijk geverifieerd: de Oekraïense cijfers over drones, energieaanvallen en huishoudens zonder stroom; de Russische claim over Kostjantynivka en over Amerikaanse steun voor de humanitaire missie; Kushners mededeling dat Moskou met Europese deelname instemt; en beide claims van de Revolutionaire Garde over de tanker en de radar in Bahrein. De opnamedata van Trumps twee interviews zijn onbekend. Buiten het artikel gelaten omdat alleen een kop of één gekleurde bron beschikbaar was: het bericht dat de VS Starshield bewust zouden beperken om Kyiv onder druk te zetten, cijfers over het Iraanse raketarsenaal en een schatting van het Oekraïense begrotingsgat voor 2027. Een actuele olieprijs ontbrak in het materiaal.